GÖRME ENGELLİLER SPORLARI " TORBALL "



GÖRME ENGELLİLER SPORLARI " TORBALL "


1 Oyunun Özellikleri

Torball kör ve görme özürlü erkek ve kadınlar tarafından oynanan bir oyundur. Bu oyun, spor salonunda üçer oyuncudan oluşan iki takımla oynanır. Dikdörtgen bir sahanın dar taraflarında birer kale vardır. Oyunda kullanılan top, oyun alanının bir ucundan diğer tarafına gerilmiş üç ip altından atılması gereken bir (bell ball ) zilli toptur.
Oyunun amacı, topu rakip takımın kale çizgisinden geçecek şekilde atmaktır ve rakip takım da bu engellemeye çalışır. Sonraki hareket, savunmayı yapan takımın hücuma, daha önce hücumda olanın da savunmaya geçmesidir.

0.2 Uygulama Alanı

Bu kurallar IBSA içindeki bütün kuruluşlarda uygulanır. Bunlar IBSA spor kılavuzunun bölümleridir ve kurallar, ayrıca beş ekten oluşurlar:
Ek I - Teknik detaylar
Ek II - Hakemin sözlü anonsları
Ek III - Oyun kaydı
Ek IV - İtirazların karara bağlanması
Ek V - Hakemlerin özel problemleri

0.3 Karar Verme

Kuralların farklı yorumlanması durumunda İngilizce versiyonu geçerli olacaktır.
Özel bir durum için uygulanabilecek hiçbir kural bulunmazsa, en yakın kural uygulanır. Torball alt komitesi, sürekli olarak yeni durumları ve bunların uygulanışını toparlayıp günümüze uygun hale getirmeye çalışmaktadır. Bu da hakemlerin aynı standart kararları vermelerine yardımcı olacaktır. Bu özel durumların bir listesi Ek - 5 olarak kurallara eklenecek ve bu kuralların temel bir parçasını oluşturacaktır.


1. OYUN ALANI GEREÇLERİ

1.1 Oyun Alanı (Kort)

1.1.1 ÖLÇÜLER
Oyun alanı 16 metre uzunluğunda ve 7 metre eninde bir dikdörtgendir. Sınır çizgileri 4-6 cm genişliğinde olmalıdır. Ölçüler çizgilerin dış köşelerinden alınmalıdır.

Oyun alanı, ortadan her biri 8x7 m ebadında olan iki yarıya ayrılır.
1.1.2 KALELER
Kaleler, sahanın tüm genişliğinden ibarettir (sıfır çizgisi). Sıfır çizgisi, aynı zamanda kale çizgisi görevi de yapar. Dolayısıyla, bu çizginin rengi taban renginin tam zıttı bir renkte olmalıdır.
Kale direklerinin çapı 10 cm’den fazla olmamalı ve sahanın dış tarafından kenar çizgisi ve kale çizgisinin dış kenarına değecek şekilde dikilmelidir.
Kale, 1.30 m yüksekliğindedir (üst direğin alt tarafından) ve kenardan 2 cm kadar esnekliği vardır. Her yükseklikte kalenin en az 25 cm derinliği olmalıdır (bakınız diyagram Ek I).
Kalenin bütün aksamı (yan direkler, üst direk, destekler vb.) oyuncuların yaralanma tehlikesi olmayacak şekilde kurulmalıdır.
1.1.3 TAKIM ALANI
Takım alanı, kale çizgisinden birinci ipe kadar olan bölgedir. 7 m eninde ve 6 m derinliktedir.
1.1.4 UYUM SERGİLERİ
Uyum sergileri (altlıkları) 2 m uzunlukta, 1 m eninde olup 1 cm.den daha kalın olmamalıdır.
Her takımın sahasında üç adet sergi, uzun tarafları kale çizgisine paralel olacak şekilde konulmalıdır. Orta sergi, kale çizgisinin 20 cm önünde ve kenar çizgilerine eşit mesafelerde yerleştirilir. İki dış sergi, arka uçları orta serginin ön çizgisinin hizasında olacak şekilde yerleştirilir. Kenar sergilerinin dar kenarları kenar çizgilerinin dış tarafıyla aynı hizada olmalıdır (bakınız diyagram Ek I).
Sergilerin hepsi yerlerinden kaymayacak şekilde güvenli bir biçimde konulmalıdır.

1.1.5 PENALTI ÇİZGİSİ
Penaltı çizgisi, iki dış serginin ön hizalarına denk gelen çizgidir. Bunun rengi zeminin renginin tam zıttı bir renk olmalıdır.
1.1.6 TARAFSIZ BÖLGE
Tarafsız bölge, iki takım alanın arasında kalan yerdir. 4 m derinliğindedir ve orta çizgi ile her biri 2x7 metrelik iki yarıya ayrılmıştır.

1.2 Oyun Gereçleri
1.2.1 TOP
Maçın başlangıcında top 500 g ağırlığa sahiptir (10 g kadar bir tolerans vardır) ve dış çevresi 65-67 cm’dir. Lastikten yapılmıştır ve küçük zilleri vardır
1.2.2 İPLER VE ZİLLER
Oyun alanı boyunca üç ip gerilir. Orta ip, orta çizginin hemen üzerinde yer alır ve diğer iki ip, orta ipin sol ve sağına 2 m mesafededir ve tarafsız bölgeyi takım alanlarından ayırır.
İplerin yerden yüksekleri ortada 40 cm olmalıdır ve oyun alanın kenarlarından 2 cm’ye kadar bir esneklik payı olacaktır.
Topun iplere çarpışının işitilmesi için, sahanın her iki kenarındaki üç ipin her birine oyun alanının kenar çizgileri dışından topun eni kadar mesafelerde ziller takılmalıdır.
Oyun alanı dışında ipleri tutmak için en azından bir top eninde olan tabanlıklar dikilmelidir. İpler ve tabanlıkların teknik özellikleri için bakınız Ek I.
1.2.3 KOÇ'UN ALANI
Oyun alanına 2-4 m mesafede ve hakem tarafının karşısında orta çizgiye yakın bir yerde iki koç alanı ayrılmalıdır.
Her koç alanı 4 m uzunluk ve 3 m eninde olan belirli bir alandır. Her koç alanı altı oturağı bulunacak şekilde düzenlenmelidir (takım oturağı).
Takım üyeleri bütün maç süresini kendi takımı tarafındaki koç alanı içinde geçirmek zorundadır. Takımlar yer değiştirdiğinde takım üyeleri de koç alanlarını da değiştirmek zorundadır. Koç alanında kalmasına izin verilen takım üyeleri şunlardır: en fazla üç yedek oyuncu ve en fazla üç kişi (örneğin, antrenör, eskort, doktor, masör).

1.2.4 SEYİRCİ ALANI
Yarış organizatörü seyirciler için bir alan temin etmek zorundadır. Bu alan, oyun alanı ve koç alanından en az 2 m uzakta olmalıdır. Hakem, seyircilerin oyun alanına, kalelere ve koç alanlarına çok yakın olmamalarına dikkat etmelidir.

1.2 Oyuncu Gereçleri

1.3.1 GİYSİLER
Oyuncuların giysileri biraz bol almalıdır ve vatkalar da dahil olmak üzere, vücuttan 10 cm.den fazla sarkmamalıdır. Bir takımın bütün üyeleri, her üye için ön ve arkadan numaraları bulunan aynı formadan giymelidir. Numaralar net bir şekilde görülebilmelidir. Her takımın bir oyuncusu kaptan olarak tanınabilmelidir.
1.3.2 KORUYUCU VATKALAR
Koruyucu vatkalar en fazla 5 cm kalınlığa kadar müsaade edilebilir.
1.3.3 IŞIK GEÇİRMEZ GÖZLÜKLER VEYA GÖZ SİPERLERİ
Oyun alanındaki bütün oyuncular ışık geçirmez gözlükler ya da göz siperleri takmak zorundadır. Yedek oyuncular oyuncu değişikliği anons edildiği an, göz siperleri ya da gözlüklerini takmak zorundadır. Hakemin talimatıyla koruma gözlükleri veya göz siperleri takılmalıdır ve hakem bunları kontrol ettikten sonra, oyunun birinci yarısı bitmeden çıkarılmamalıdır. Hakem, oyunculardan birinin bir şeyler görebildiğinden şüphe ederse, bunu düzeltmek için uygun önlemleri alabilir, örneğin koruma gözlüklerini değiştirmek, yapışan bant kullanmak gibi. Oyuncunun görme gücü dikkate alınmamalıdır.
Organizatör gerektiğinde yedek gözlük ya da göz siperi temin etmekle yükümlüdür.
Oyunculardan biri gözlüklerini ya da göz siperini düzeltmek isterse, hakemi bundan haberdar etmelidir. İzin aldıktan sonra, oyuncu gözlüğünü düzeltmeden önce oyun alanına sırtını dönmelidir.
Bir penaltı durumunda oyun alanını terk etmek zorunda kalan bir oyuncu, gözlüklerini ya da göz siperini hakeme haber vermeden düzeltmemelidir. Bir kuralı çiğnemek penaltı ile cezalandırılır.
Bir hakem, bir oyuncunun gözlüklerini düzgün takmadığını fark ederse, oyunu durdurup oyuncuya gözlüğünü düzeltmesini söylemek zorundadır. Bir oyuncunun sportmence olmayan davranışından şüphe edilirse, hakem 5.4 kuralına göre ilerlemek zorundadır.
1.3.4 GÖRME ALETLERİ VE YAPAY KOL-BACAK KULLANMA YASAĞI
Yapay kol bacak kullanımına izin verilmediği gibi kontak lenslerin kullanımına da izin verilmez.
1.3.5 ÖZEL KORUYUCU GİYSİLER
Her hangi bir özel koruyucu giysi konusunda birinci hakeme bilgi verilmelidir. Bazı durumlarda hakem buna izin verebilir.

1.3 Gereçlerin Kontrolü
Yarışmadan önce her koç, oyun gereçlerinin (oyun alanı, kaleler, top vb.) yanı sıra kendi oyuncularının ya da diğer takımların oyuncularının gereçlerini kontrol etmek için birinci hakeme başvurabilir. Haklı görülürse, hakem bunu yapmak ve bağlayıcı bir kadar almak zorundadır.
Bir yarış başladıktan sonra kontrol için bir başvuru yapılırsa, bu bir itiraz kabul edilir ve itiraz cezası ödenmelidir.

2. SINIFLANDIRMA, KATEGORİLER, TAKIM OLUŞTURMA, ANTRENÖRLÜK, MOLA

2.1 Sınıflandırma ve Ligler
2.1.1 OYUNCULARIN SINIFLANDIRILMASI
IBSA ölçülerine göre, kör veya görme özürlü olarak kabul edilen oyuncular sınıflandırılmıştır. IBSA ölçüleri şunlardır:

B1: İki gözden hiçbirinde de ışığı algılamama durumundan başlayıp, ışığı hisseden fakat nesnelerin ana hatlarını veya bir eli herhangi bir mesafeden ve yönden algılamayan duruma kadar olanlar.
B2 : 2/60 ve/veya beş dereceden az bir görme alanına kadar bir elin ana hatlarını tanıyabilecek durumda olanlar.
B3: 2/60 tan 6/60 a kadar ve/veya beş derecen çok ve 20 dereceden az görüş gücü olanlar.
Bütün bu sınıflandırmalar her iki gözde en iyi düzeltme durumunda olanlardır. .
(önemli: Kontak veya düzeltici lens kullanan bütün oyuncular, maç esnasında takılıp takılmamalarını dikkate almaksızın, sınıflama esnasında bunları takmalıdır).
2.1.2 LİGLER
Maçlar, erkekler ve bayanlar olmak üzere iki lig halinde düzenlenirler.

2.2 Kategoriler
Bir maçtan önce her oyuncu aşağıdakilerin kanıtını sunmak zorundadır
a) IBSA ölçülerine göre (B1, B2, B3) görme yetersizliği derecesi;
b) Milli takımında oynadığı ülkenin vatandaşı veya oynadığı klübün bir klüp üyesi olmak.
Bu kanıtlardan birini sağlayamayan bir oyuncunun herhangi bir oyuna katılma hakkı yoktur.

2.3 Takım Oluşturma ve Oyuncu Değişikliği

2.3.1 TAKIM OLUŞTURMA
Bir takım, bir yarışma başlangıcında üç kişiden oluşmak zorundadır ve en fazla üç yedek oyuncu bulundurulur. Eğer bir yarışma esnasında bir takımın oyuna devam edebilecek sadece iki oyuncusu kalırsa, takım yalnız iki kişiyle oyuna devam etmeyi isteyip istemediğine karar verebilir. Bir oyuncu daha oyun dışı kalırsa takım yarışmadan elenir.
2.3.2 OYUNCU DEĞİŞİKLİĞİ
Bir oyun esnasında (her iki yarıda) her takım en fazla üç oyuncu değişikliği yapabilir. Oyuncu değişikliklerine, yalnız hakem tarafından, topa sahip olan takım için izin verilir. Devre arasında yapılan oyuncu değişiklikleri buna dahil değildir.
2.3.3 OYUNCU DEĞİŞİKLİĞİ İÇİN İŞARET VERME
Oyun süresi boyunca yapılacak her oyuncu değişikliği, kaptan veya koç tarafından yapılan özel el işaretleriyle hakeme belirtilmelidir. Oyuncu değişikliğini onayladıktan sonra, hakem gerekiyorsa oyunu durdurur ve takımın ismini ve ilgili oyuncunun numarasını söyleyerek oyuncu değişikliğini ilan eder.
Devre arasında yapılan değişiklikler hakeme bildirilmelidir. İkinci yarının başlangıcında hakem takımın ismini ve ilgili oyuncunun numarasını söyleyerek değişikliği ilan eder.
2.3.4 YARALANMALAR
Bir oyuncu yaralanırsa, hakem oyunu durdurmalıdır. Yaralı bir oyuncu 30 sn içerisinde oyuna devam edemezse, oyun alanını terk etmelidir ve oyun devam etmelidir.
Oyuncu değişikliği hakkını tamamen kullanmamış olmak kaydıyla, ilgili takım yaralı oyuncuyu hemen değiştirebilir.
2.3.5 OYUNCU DEĞİŞİKLİĞİ SIRASINDA YARDIM
Oyuncu değişikliği esnasında kale hakemleri oyunculara gerekli yardımı teklif etmelidirler. Oyuncu değişikliği sırasında takım üyelerinin oyun alanına girmelerine veya oyun alanındaki oyuncularla temas kurmalarına izin verilmez.

2.4 Antrenörlük (Talimat Verme)
Takıma talimat verme ve takımla temas kurma sadece takım molaları, yarı devre ve normal oyun saati ile ekstra zaman arasındaki aralarında yapılabilir. Oynama anında bir talimat verilir veya yine oynama esnasında başka bir yolla takımla temas kurulursa, bu, sportmenliğe uymayan bir hareket olarak kabul edilecektir (kural 5.4) ve takım penaltıyla cezalandırılacaktır.

2.5 Mola
2.5.1 TAKIM MOLASI
Her takımın oyunda bir kere talimat almak için mola alma izni vardır, diğer takım da bu molayı aynı anda kullanma hakkına sahiptir.
Bir takım molası esnasında her takımın iki üyesi oyun alanına girme hakkına sahiptir.
Bir takım molası hakeme kaptan veya koç tarafından işaret edilebilir. Takım molasına sadece takımın topa sahip olduğu zaman izin verilir.
Takım molası, hakemin mola isteyen takımın adını söylemesiyle başlar ve 30 sn sürer. Takım molası bitmeden 10 sn önce, net bir şekilde işitilen akustik bir sinyal verilir. Mola müddetinin bitimine kadar bütün üyeler rica etmeye gerek kalmadan oyun alanını terk etmiş olmalıdırlar. Eğer böyle yapılmazsa, bu sporculuğa yakışmayan bir hareket kabul edilir ve takım penaltısı ile cezalandırılır.
2.5.2 HAKEM MOLASI
Bir hakem, gerekli görürse herhangi bir zamanda mola verebilir. Bir hakem molası sırasında takım üyelerinin oyun alanındaki oyuncularla temas kurmalarına izin verilmez.
2.5.3 HAKEM TOPU
Bir takım molası esnasında veya oyun daha uzun bir süre için durunca (örneğin 30 sn) top hakeme teslim edilmelidir. Oyun tekrar başladıktan sonra, hakem topu hücumdaki takıma verir.



3. GÖREVLİLER VE GÖREVLERİ
3.1 Görevliler
3.1.1 GÖREVLİLERİN SAYISI
Her oyunda bir hakem, dört kale hakemi, en az bir skorcu ve zaman belirleyici vardır.
3.1.2 GÖREVLİLERİN YERİ
a) Hakem, görevliler masasının karşı çizgisi boyunca yer alır.
b) Kale hakemleri, oyun alanının dört köşesinde kale çizgisi ile aynı hizada dururlar.
c) Skorcu ve zaman belirleyici, orta çizgiye yakın bir yerde yerleştirilmiş olan görevliler masasında otururlar.

3.2 Görevlilerin Görevleri
3.2.1 HAKEM
Hakem, bütün oyunu denetler ve tüm kurallara uyulmasını sağlamak için özen gösterir. Oyunun durması halinde hakem prensip olarak, ek II’ye uygun şekilde sözlü olarak oyunun durduğunu ilan eder.
Hakemin görevleri şunlardır:
a) Oyun ve oyuncuların gereçlerinin doğru gereçler olduğunu kontrol etmek zorundadır.
b) Oyun alanlarının, kalelerin ve takım oturaklarının yakınında yetkisiz hiçbir kişinin bulunmamasını sağlamak zorundadır.
c) Oyundan önce ışık geçirmez gözlüklerin ve göz siperliklerinin kontrolünü yapıp, oyunun başından sonuna kadar gözlüklerin doğru takılmış olduğunu denetlemek zorundadır.
d) Oyundan önce takımları anons edip, ilk atışı hangi takımın yapacağını ilan etmek zorundadır.
e) Oyun başlamadan önce orada mevcut olan herkesin tamamen sessiz olmasını sağlamak zorundadır.
f) Rahatsız edici koşuşturma ve ses olması durumunda, oyunu derhal durdurup sessizliği tekrar sağlamak zorundadır. Oyuna ara verildiği anlarda alkış ve tezahürata izin verilir.
g) Topun takım içinde kurallara uygun olarak kullanıldığını denetlediği gibi hücum ve defans hareketlerini denetlemek zorundadır.
h) Üç kere düdüğü çalıp topu ilk atış hakkına sahip takıma doğru yuvarlayarak “başla” diye bağırmak suretiyle oyunun her yarısının başladığını belirtir.
i) Bir golün atıldığına karar verir ve bunu bir çift düdükle belirtir.
j) (Bir golün atıldığı veya oyunun yarısının bittiği anlar hariç) oyundaki duraklamaları tek düdükle ilan edip oyunun durma sebebini açıklamak zorundadır. Anonsların kesin kelimeleri Ek II Hakem anonslarında belirtilmiştir ve anonslar, tüm katılımcıların azami derecede anlamasını sağlamak için yüksek sesle ve net bir şekilde yapılmalıdırlar. Oyunun devamı tek düdükle ifade edilir.
k) Zaman belirleyicinin net bir şekilde işitilebilen, normal zamanın bittiğini belirten işaretiyle birlikte, oyunun her yarısını üç kere düdük çalarak durdurmak zorundadır.
1) Oyunun sonunda resmi oyun sonucunu imzalamak zorundadır.
m) Oyunla ilgili tüm konularda nihai kararı hakem verir.
3.2.2 KALE HAKEMLERİ
Kale hakemlerinin görevleri özellikle şunlardır:
a) Elini kaldırarak hakeme topun kale çizgisini tamamen geçtiğini gösterir.
b) Top oyundan dışarı çıkınca veya top oyun alanının dışındaki zemine değince bunu hakeme haber verir.
c) Her hangi bir kural ihlalini anında hakeme bildirerek hücum ve savunma oyunlarını kontrol etme konusunda hakeme yardımcı olur.
d) Topu:
- bir hücum hareketinde top oyun dışına çıkarsa, topu rakip takımın en yakın oyuncusuna vermek zorundadır.
- bir savunma hareketinin doğrudan bir sonucu olarak top orta çizgiden önce oyundan çıkarsa, savunma takımının en yakın oyuncusuna vermek zorundadır.
- bir takım içerisinde pas edilirken top dışarı çıkarsa ya da gol çizgisini geçerse, rakip takımın kale hakemlerine vermek zorundadır.
e) Hakem tarafından talimat verildiğinde, oyunculara kurallara göre, özellikle penaltı durumlarından sonra yardım eder.
f) Oyuncuların, oyun alanından takım oturaklarına kadar gelişlerinde veya tersi durumlarında onlara refakat eder.
3.2.3 SKORCU
Skorcunun görevleri özellikle şunlardır:
a) Her takımın attığı golü kaydedip mevcut skoru göstermek zorundadır.
b) Her takımın molasını ve oyuncu değişikliği sayısını kaydetmek zorundadır. Herhangi bir kural ihlalinde hakeme derhal haber verilmelidir.
c) Oyuncuların her atışını kaydedip, bir oyuncunun arka arkaya dördüncü veya daha fazla atışını derhal hakeme bildirmek zorundadır.
d) Her takımın penaltılarını kaydedip, bir takımın her üçüncü penaltısını hakeme bildirmek zorundadır.
e) Oyundan sonra, oyun skorunu, imzalamaları için derhal hakem ve koçlar/kaptanlara sunmak, sonra kendisi imzalamak zorundadır.
f) Herhangi bir itiraz girişini kaydedip bu itirazı işleme koymak zorundadır.
3.2.4 ZAMAN BELİRLEYİCİ (TIMER)
Zaman belirleyicinin görevleri özellikle şunlardır:
a) Oyunun tüm zamanını tutup, hakemden aldığı net işitilen yüksek sesli bir sinyalle her yarının bittiğini işaret etmek zorundadır. Zaman sinyalinin başlamasıyla oyun durur ve bundan sonra yapılan her hareket geçersiz kabul edilir.
b) Zaman, aktif oynama zamanı olarak tutulmak zorundadır. Bu, oyunun hakem tarafından durdurulduğu her an saatin durdurulması anlamına gelir. Oyun başka bir düdükle devam ettirildiğinde, saat tekrar çalıştırılmak zorundadır (penaltı durumlar hariç).
c) Oyunun son dakikasını yüksek sesle ve net olarak anons ettirmek zorundadır, fakat bunu oyunun herhangi bir hareketi esnasında yapmamalıdır.
d) Her atışın zamanını sekiz saniye kuralına göre tutup, bu kuralın ihlal edildiğini "sekiz saniye" diye bağırarak hakeme haber vermek zorundadır.
e) Takım molası zamanının bittiğini, zaman bitmeden on saniye önce yüksek sesle anons edip molanın bitiş anını hakeme bildirmek zorundadır.
f) Oyunun ilk yarısında verilen aranın bitiminden 30 saniye önce yüksek sesle aranın bittiğini anons etmek zorundadır.

4 OYUNUN KURULMASI

4.1 Oynama Süresi
Oyun oynama süresi, her biri beşer dakikalık iki yarıdan oluşan 10 dakikalık bir süredir. Oyun herhangi bir şekilde hakemin düdüğüyle durdurulursa saat durdurulmalıdır. Penaltılar tam oynama zamanı içinde kabul edilmez.
Devre arasının süresi iki dakikadır.



4.2 Seçim; Takım üyelerinin ilanı
4.2.1 İLK VE SON ATIŞ SEÇİMİ
İlk ve son atış seçimi, ilgili takımın koçlarıyla beraber bir resmi görevli tarafından yapılır. Görevli madeni para ile yazı tura atar ve kazanan taraf sırasıyla, ilk atış veya savunma ya da son atış arasında bir seçim yapar. Kalan seçenek kaybedenindir.
İkinci yarının başlangıcında ilk ve son vuruşlar değiştirilir.
4.2.2 TAKIM ÜYELERİNİ İLANI
İlk atış seçiminin yapıldığı anda, koçlar da bu oyun için, takım üyelerini isimleriyle, sonraki oyuncuları ve yedek oyuncuları da numara ve sınıflamalarıyla ilan etmelidirler.
4.2.3 ŞANSI KAYBETME
Bir takımın koçu, şansı ve takım üyelerinin ilanını kaçırırsa takım bank (oturarak) cezasıyla cezalandırılır. Bu takım penaltısı, oyun başlamadan önce yerine getirilir.

4.3 Hücum Oyunu
4.3.1 ATIŞ
Top, oyunculardan birinin eliyle oynanınca atılmış kabul edilir. Topun oyuncudan sadece rebound olması veya topu tekmeleme atış olarak kabul edilmez.
Top, oyun alanının bir ucundan diğer tarafına doğru gerilmiş üç ipin altından geçecek şekilde atılmalıdır. Eğer top, oyun alanı içinde gerili iplerden birine değer veya üzerinden zıplayıp geçerse bu bir kural ihlali kabul edilir ve topu atan cezalandırılır.
Top oyun alanının dışındaki zemine değerse atış geçersizdir (top kaybı).
4.3.2 YETKİLİ OYUNCULAR
Oyun alanındaki mevcut oyunculardan her hangi birisi topu atabilir.
4.3.3 DÖRDÜNCÜ ATIŞ
Bir oyuncu art arda sadece üç defa atış yapabilir. Ardından yapılan dördüncü veya daha fazla atış bir kural ihlali kabul edilir ve oyuncu cezalandırılır.
Art arda atışlar ikinci yarıda ve penaltı durumlarında da sayılır.
4.3.4 İLERİ ADIM ATMA
Bir oyuncu atış yaparken kale veya yan çizgiden ayağının tamamı kadar çıkarsa, atışa izin verilmez. Yön tayin etme amacı ile oyuncu atış yapmadan önce kalenin gerisine veya yan çizgilerin dışına çıkabilir.
4.3.5 İPLERE DEĞME
Her ne sebeple olursa olsun bir oyuncu bir ipe değerse bu bir kural ihlalidir ve oyuncu cezalandırılmalıdır.
4.3.6 ÖLÜ TOP
Hücum oyunu esnasında top durursa (ölü top) veya atış yaparken top oyuncunun kontrolünden çıkarsa, sonuç olarak top kaybedilir.
4.3.7 OYUNUN AÇILIŞINDAN ÖNCE ATIŞ
Bir oyuncu topu oyun açılışından önce atarsa, atışa izin verilmez ve top kaybedilir. Bu, bir atış olarak kayda geçer.

4.4 Savunma Oyunu
4.4.1 YETKİLİ OYUNCULAR
Savunma oyunu, oyun alanındaki bütün oyuncular tarafından yapılabilir
4.4.2 OYUNCULARIN YERİ
Oyuncular, takımlarına ait alanın her yerinde serbestçe hareket edebilir ve her yerde durabilirler.
4.4.3 VÜCUT POZİSYONU

Savunma oyuncuları topu ayakta, çömelerek veya dik bir şekilde diz üstü durarak beklemelidirler. Yere oturma, kolları veya bacakları kenara doğru germe, vücudu yan tarafa doğru eğme ve/veya kişinin elleri, kolları veya başı üzerinde durmasına izin verilmez.
Top hücum oyuncusunun elinden çıktığı andan itibaren savunma oyuncuları topu her pozisyonda bloke edebilirler.
4.4.4 KURAL DIŞI SAVUNMA
Kural dışı savunma şu durumlarda oluşur:
a) Vücut pozisyonu düzgün değilse (4.4.3 kuralının ihlali),
b) Savunma oyuncularından birisi ipe değerse,
c) Savunma oyuncuları birbirlerine kasıtlı olarak değer veya tutunursa (zincir oluşturma).
Avantaj kuralı uygulanmayacaksa, kurala uymayan savunma cezalandırılır (bakınız kural 4.7).
4.4.5 ÖLÜ TOP
Bir savunma durumunda top durursa (ölü top olursa) savunma takımı topu alır.
4.4.6 TOPUN DIŞARI ÇIKMASI
Top, kale veya bir oyuncudan orta çizginin diğer tarafına kadar zıplarsa, bu, topun çıkması olarak kabul edilir ve hücumdaki takım topu tekrar alır. Bu kural penaltı durumlarında uygulanmaz.
4.5 Pas Verme
4.5.1 TOPLA PAS
Takım alanı içerisinde topun başkasına pas olarak atılmasına izin verilir. Topun direkt olarak başkasının eline verilmesine izin verilmez. Bu kuralın ihlali durumunda topu elden ele teslim eden oyuncuya karşı bir penaltı verilir.
4.5.2 OYUNCULAR ARASINDA İLETİŞİM
Oyuncuların oyun alanı içerisinde uygun bir şekilde, yani diğer takımı rahatsız etme kastı olmaksızın iletişim kurmalarına izin verilir
4.5.3 HATALI PAS
Takım üyeleri arasında paslaşırken top kale çizgisini geçerse bu gol olarak kabul edilir, eğer top oyun alanın dışına çıkarsa bu da top kaybına sebep olur.
4.5.4 ÖLÜ TOP
Paslaşma esnasında bir ölü top durumu oluşursa, yani top, takım alanı içerisinde hareketsiz durursa ve bir oyuncunun kontrolü altında değilse, sekiz saniye kuralı (bakınız kural 4.6) uygulanır.

4.6 Sekiz Saniye Kuralı
Bir takım, topu kontrol altına alır veya bir oyuncu topa sahip olursa, top sekiz saniye içinde tekrar atılmalıdır. Aksi takdirde bu kural ihlali olur ve topa son dokunan oyuncu cezalandırılır.
Oyunu kasıtlı olarak geciktirme (örneğin, sekiz saniye içerisinde birkaç saniye boyunca oynama hareketi yoksa) sporculuğa uymayan bir durum kabul edilir ve cezalandırılır.

4.7 Avantaj Kuralı
Hücum takımı, savunma oyuncusunun kurallara aykırı bir engelleme hareketine rağmen bir gol atarsa atılan gol kabul edilir ve savunma takımına ceza verilmez.

4.8 Tanımlar
4.8.1 ÇİZGİYİ GEÇEN TOP
Bu, topun çizgiyi tamamen geçmesi durumudur.
4.8.2 KENDİ KALESİNE GOL
Oyun süresi boyunca kale çizgisini tam olarak geçen her top gol olarak kabul edilir.
Eğer top kale çizgisini dışarıdan hatalı pastan dolayı (hakem ya da kale hakemleri) veya bir ara esnasında geçerse, gol atılmış sayılmaz.
4.8.3 TOPUN SAHADAN ÇIKMASI
Bir kenar çizgisini ya da kale çizgisini geçen top dışarı çıkmış kabul edilir.
4.8.4. ÖLÜ TOP
Bir top, saha içerisinde hareketsiz kalırsa ve hiçbir takımda değilse ölü top olarak kabul edilir.
4.8.5 İLERİ ADIM ATMA
Bir oyuncu atış yaparken, sahadan ayağının tamamı kadar çıkarsa, bu ileri adım atma olarak kabul edilir. Atışa izin verilmez ve top kaybedilir.
Bir takım penaltısı durumunda, atıcı penaltı çizgisini ayağının tamamı kadar geçerse, bu ileri adım atma olarak kabul edilir ve atışa izin verilmez.

5. KURAL İHLALLERİ
Bir kurala uyulmadığında buna kural ihlali denir ve top kaybetme, penaltı veya takım penaltısı ya da ihtar ile cezalandırılır. Arka arkaya yapılan iki ihlalin birincisi ikincisinden önce ele alınmalıdır. Aynı anda yapılan iki ihlalin daha şiddetli olanı dikkate alınmalıdır.

5.1 Top Kaybı
Bir takım, aşağıdaki kurallardan birini ihlal ederse, savunma takımı atış hakkını kaybeder ve hücum takımının atışına izin verilmez. Aşağıdaki durumlarda top karşı takıma verilir.
a) Hücum oyununda top dışarı çıkarsa (kural 4.3.1.),
b) Kale çizgisi veya yan çizginin dışına geçilirse (kural 4.3.4.),
c) Hücum oyunu esnasında ölü top olursa (kural 4.3.6.),
d) Erken atış olursa (kural 4.3.7.),
e) Top çıkarsa (kral 4.4.6.),
f) Hatalı pas olursa (kural 4.5.3.),
g) Bir takım penaltısı esnasında penaltı çizgisinin üzerinden geçilirse veya kenar sergilerden birine dokunulursa (kural 4.8.5. ve 5.3.4.).

5.2 Penaltı
5.2.1 SÜREYİ DURDURMA
Hakem tek düdükle oyunu durdurur durdurmaz kronometre durdurulmalıdır. Penaltı normal oynama süresinin dışında gerçekleştirilir. Penaltıdan sonra hakem oyunu yeniden başlattığında ise kronometre çalışır süre devam eder.
5.2.2 PENALTININ BAŞLAYIŞI VE BİTİŞİ
Penaltı durumu hakemin düdüğüyle başlar ve şu durumlarda biter:
a) hakem bir düdük veya anons ile bir kural ihlalini işaret edince,
b) hakem iki düdük çalarak bir gol olduğunu işaret edince,
c) hakem "bloke" diye bağırarak topun bloke edildiğini ilan edince,
d) top oyun alanından dışarı çıkıp hakem bunu "out "diyerek ilan edince.
5.2.3 OYNAMA ZAMANINDAN SONRA PENALTI
Oynama süresi içerisinde oluşmuş bir penaltı, normal oynama süresi bitmiş olsa bile mutlaka gerçekleştirilmelidir.
Bundan sonra, hücum takımının kural ihlalleri cezalandırılmaz, fakat atışa izin verilmez. Savunma oyununda kural ihlali yapıldığında, henüz gol atılmamışsa penaltı tekrar edilmelidir (bakınız kural 4.7.). Tekrar atışları "dördüncü atış" kuralında dikkate alınmaz.
5.2.4 ATIŞIN YAPILMASI
Penaltı, atış kurallarına göre gerçekleştirilmelidir (kural 4.3., 4.5., 4.6., vs), bu da şu anlama gelir, örneğin
- başlama düdüğünden sonra takım içerisinde pas verilebilir
- bir oyuncunun art arda dördüncü atışı cezalandırılır,
- sekiz saniye kuralı göz önüne alınmalıdır.
5.2.5 İLGİLİ OYUNCULAR VE SAVUNMA
Bir penaltı durumunda, penaltıya sebep olan oyuncu penaltı gerçekleştirirken oyun alanını terk etmelidir. Penaltı cezası verilen oyuncu ancak, hakem penaltı durumunun bittiğini 5.2.2. kuralına göre net bir şekilde belirtikten sonra oyun alanına girebilir.
Takım, atışı geriye kalan oyuncularıyla savunmalıdır. Geriye kalan bu oyuncular takım alanı içinde her yerde pozisyon alabilirler (savunma kuralı 4.4.’e göre).
5.2.6 OYUNCU DEĞİŞİKLİĞİ VE MOLA YASAĞI
Bir penaltıya sebebiyet verdikten sonra takımlar oyuncu değiştiremezler veya mola alamazlar. Penaltı durumunun sona ermesinden sonra oyuncu değişikliği yapılabilir ya da mola alınabilir.
5.2.7 PENALTI GEREKTİREN DURUMLAR
Aşağıdaki kural ihlalleri penaltı ile cezalandırılır:
a) topun aynı oyuncu tarafından art arda dört kez ve daha fazla sayıda atılması (kural 4.3.3.),
b) ipe değme (kural 4.3.5. ve 4.4.4.b),
c) kural dışı savunma (kural 4.4.4.),
d) topu elden ele teslim etme (kural 4.5.1.),
e) sekiz saniye kuralı (4.6.),
f) ışık geçirmeyen gözlük ya da göz siperliklerinin hatalı düzeltilmesi (kural 1.3.3.),
g) sportmenliğe uymayan hareket (kural 5.4.).



5.3 Takım Penaltısı
5.3.1. SÜREYİ DURDURMA
Hakem tek düdükle oyunu durdurur durdurmaz kronometre durdurulmalıdır. Penaltı normal oynama süresinin dışında gerçekleştirilir. Penaltıdan sonra hakem oyunu yeniden başlattığında ise kronometre çalışır süre devam eder.

5.3.2 PENALTININ BAŞLAYIŞI VE BİTİŞİ
Penaltı durumu hakemin düdüğüyle başlar ve şu durumlarda biter:
a) hakem bir düdük veya anons ile bir kural ihlalini işaret edince,
b) hakem iki düdük çalarak bir gol olduğunu işaret edince,
c) hakem "bloke" diye bağırarak topun bloke edildiğini ilan edince,
d) top oyun alanından dışarı çıkıp hakem bunu "out "diyerek ilan edince.
5.3.3 OYNAMA ZAMANINDAN SONRA PENALTI
Oynama süresi içerisinde oluşmuş bir penaltı, normal oynama süresi bitmiş olsa bile mutlaka gerçekleştirilmelidir.
Bundan sonra, hücum takımının kural ihlalleri cezalandırılmaz, fakat atışa izin verilmez. Savunma oyununda kural ihlali yapıldığında, henüz gol atılmamışsa penaltı tekrar edilmelidir (bakınız kural 4.7.). Tekrar atışları "dördüncü atış" kuralında dikkate alınmaz.
5.3.4 ATIŞIN YAPILMASI
a) Oyuncu Seçimi:
Takım, oyun alanı içindeki oyunculardan bir atıcı seçer. Diğer iki oyuncu penaltı durumu bitinceye kadar sahanın dışında kalmalıdır.
b) Oryantasyon:
Oryantasyon süresi içinde penaltıyı gerçekleştiren oyuncu orta sergiyi terk etmemelidir. Eğer terk ederse bu, saha dışına adım atma kabul edilir top kaybına sebep olur.
c) Atış
Esas olarak, bir takım penaltısı atış kurallarına göre yapılmalıdır ve orta sergi üzerinden yapılmalıdır.
Atışı yapan oyuncu atış esnasında veya sonrasında ne penaltı çizgisinin dışına çıkmalı ne de kenar sergilerden birine dokunmalıdır (yani ayağının tümüyle ya da vücudunun bir bölümüyle penaltı çizgisinin önündeki zemine dokunmamalıdır). Eğer bunu yaparsa atış kabul edilmez ve top kaybedilir.
5.3.5 İLGİLİ OYUNCULAR VE SAVUNMA
a) Oyuncu Seçimi
Takım savunma için sahadan bir oyuncu seçer. Bu, penaltıya sebep olan oyuncu da olabilir. Diğer oyuncular penaltı sona erene kadar, yani hakem 5.3.2. kuralına göre penaltı durumunu sona erdirene dek sahayı terk etmelidir.
b) Pozisyon
Seçilen oyuncu, atışı, savunma kurallarını dikkate alarak orta sergide beklemelidir. Top atıcının elinden çıkar çıkmaz savunma oyuncusu topu istenen herhangi bir pozisyonda karşılayabilir.
c) Savunmada bir kural ihlali durumunda, bir gol atılmamışsa penaltı tekrarlanmalıdır (bakınız kural 4.7.). Tekrar atışları, dördüncü atış kuralı söz konusu olduğu sürece dikkate alınmaz.
5.3.6 OYUNCU DEĞİŞİKLİĞİ VE MOLA YASAĞI
Bir penaltıya sebebiyet verdikten sonra takımlar oyuncu değiştiremezler veya mola alamazlar. Penaltı durumunun sona ermesinden sonra oyuncu değişikliği yapılabilir ya da mola alınabilir.
5.3.7 PENALTIYI GEREKTİREN DURUMLAR
Aşağıdaki kural ihlalleri sonucunda takım penaltısı verilir:
a) Oturaktaki bir takım üyesine karşı herhangi bir penaltı yapılması (kural 5.4.),
b) bir oyuncunun oldukça kötü ya da tekrarladığı sportmence olmayan hareketi,
c) bir oyun içinde takımın sebebiyet verdiği herhangi üçüncü penaltı.



5.4 Sportmenliğe Uymayan Davranışlar
Sportmence olmayan davranışlar hakem tarafından cezalandırılmalıdır. İlk defa oluyorsa hakem oyuncuyu uyarabilir.
Bir penaltı (ya da takım penaltısı) verip vermemek ve zamanını belirlemek hakeme bağlıdır. Bunda sonra yapılan sportmence olmayan davranışlarda bir penaltı (ya da takım penaltısı) verilmelidir. Bunun yanında, hakem gerekli görürse, sportmenliğe uymayan davranışlar, oyundan çıkarılmaya, oyun salonundan çıkarılmaya ve/veya sonraki yarışlardan çıkarılmaya yol açabilir.
Oyundan çıkarılan bir oyuncunun yerine yedek bir oyuncu geçebilir; bu bir oyuncu değişikliği olarak kabul edilir.
Sportmence olmayan davranışlar özellikle şunlardır:
Küfretme, öfke dolu tezahürat, müstehcen el kol hareketleri, hakeme sözlü hakaret, yanlış talimat verme, gözlük ya da göz siperlerinin izin verilmeyen şekilde ayarlanması, gereksiz ya da rahatsız edici seslerle karşı tarafın dikkatini dağıtma, sekiz saniye kuralı içinde dahi olsa oyunun bariz şekilde geciktirilmesi, vs.
Sportmenliğe uymayan davranış, oyuncular, takım üyeleri, izleyiciler yani, mevcut olan herkes için geçerlidir.

a) Saha Penaltısı
Oyuncunun sahadaki sportmence olmayan hareketi penaltı ile cezalandırılır.

b) Bank (oturak) Penaltısı
Takım üyelerinden birinin sportmence olmayan hareketi takım penaltısı ile cezalandırılır. Bu daima ilave bir penaltıdır.

6. TURNUVALARIN GERÇEKLEŞTİRİLMESİ

6.1 Turnuva Türü
Uluslararası şampiyonalarda aşağıdaki turnuva türleri uygulanmalıdır.
6.1.1 GİRİŞLER
Uluslararası şampiyonalara, sınıflandırmaya göre her üye ülkeden yalnız bir takım girebilir.


6.1.2 KURA ÇEKİMİ VE SIRALAMA
Uluslararası bir şampiyonaya 13’den fazla takım katılırsa, iki ya da daha fazla grup oluşturulmalıdır (bakınız kural 6.1.3.b.).
Takımlar önceki benzer şampiyonalardaki yerlerine göre gruplara ayrılır. Bu da şu anlama gelir, dünya şampiyonaları için sıralama yapılırken, önceki dünya şampiyonasındaki yerleştirme ve önceki bölgesel şampiyonadaki yerleştirme katidir.
Aşağıdaki plan (üç gruplu örnek) şunlara uygulanır:
Birinci yeri alan takım A grubunda sıralanır, ikinci takım B grubunda, üçüncü takım C grubunda, dördüncü takım C grubunda, beşinci takım B grubunda, altıncı takım A grubunda, yedinci takım A grubunda, vs. sıralanır.
6.1.3 ÖN TUR
a) Bir şampiyonaya katılan takım sayısı 13’ten az ise, bu ön tur bir karşılıklı eşleşmedir (round robin: her takım diğer takımlarla bir kez oynar).
b) Bir şampiyonaya katılan takım sayısı 13’ten fazla ise, kural 6.1.2’ye göre takımlar eşit olarak iki ya da daha fazla gruba bölünür.
20’ye kadar katılan takımı olan 2 grup, 27’ye kadar takımı olan 3 grup ve 36’ya kadar takımı olan 4 grup oluşturulmak zorundadır.
Her grupta her takım diğer takımla bir kez oynar (round robin). Her grubun ilk üç takımı ikinci eşleşmeye hak kazanır (kural 6.1.4.a).
Eğer ön tur iki grupla oynanıyorsa, kalan takımlar – her gruptaki dördüncü sıradan – bir yerleştirme turu oynarlar (kural 6.1.4.b). Eğer 3 ya da daha fazla grup varsa, ilk turdan sonra kalan takımlar yarıştan elenir. Bir grup içerisine yerleştirilme kural 6.1.6’ya göre belirlenir.
6.1.4 İKİNCİ TUR EŞLEŞME VE YERLEŞTİRME OYUNLARI
a) İkinci Tur Eşleşme
Eğer şampiyona iki ya da daha fazla grupla oynanıyorsa, ikinci tur eşleşme yapılması gerekir. Her grubun ilk üç takımı ikinci tur eşleşmede birbirleriyle oynar (her takım diğer takımlarla bir kez oynar).
İlk dört takım yarı finallere kalır (kural 6.1.5.). Kalan takımlar yarıştan elenir ve katılan takım sayısına göre 5’ten 6’ya, 5’ten 9’a ya da 5’ten 12’ye sıralanırlar. Tur eşleşmelerinde yerleştirme kural 6.1.6’ya göre belirlenir.
b) Yerleştirme Oyunları
Eğer ön tur iki grupla oynanıyorsa, her grupta dördüncü olan takım yedinci sırada oynayacaktır, beşinci olan takım dokuzuncu sırada oynayacaktır, vs.
Eğer normal süreyle oynanan oyun berabere biterse, ekstra süre oynanır (bakınız kural 6.2). Eğer ekstra süreden sonra hala bir eşitlik varsa, serbest atışlar sonucu nihai bir karar verilir (bakınız kural 6.3.).
6.1.5 YARI FİNAL VE FİNALLER
Ön turun (ya da ikinci eşleşme turunun) ilk dört takımı yarı finallerde yer alır. Bir nakavt (knock-out) sistemiyle birbirleriyle yarışırlar, ilk sıradaki takım dördüncü sıradakiyle, ikinci olan da üçüncü sıradakiyle oynar. Finallerde, kaybeden iki takım üçüncülük için, kazananlar ise şampiyonluk için yarışır.
Eğer normal süreyle oynanan oyunlar berabere biterse, ekstra süre oynanır (bakınız kural 6.2).
Eğer ekstra süreden sonra hala bir eşitlik varsa, serbest atışlar bir nihai karara yol açmak durumunda kalacaktır (bakınız kural 6.3.)
6.1.6 YERLEŞTİRMENİN BELİRLENMESİ
Her takımın diğer takımlarla bir kez oynaması suretiyle gerçekleştirilen eşleşme turundan sonra yapılan bir takımın yerleştirilmesi işlemi, her takımın elde ettiği skora göre belirlenir.
Her takım; bir galibiyet için iki puan, eşitlik için bir puan ve mağlûbiyet için sıfır puan alır.
Eşitlik durumunda, daha yüksek gol farkı (atılan goller eksi yenilen goller) daha üst sıraya yerleştirilmede etkili olur. Bir eşitlik ve aynı gol farkı olması durumunda, direkt maçın galibi daha iyi bir konuma yerleştirilir. Yine de bir eşitlik varsa, daha yüksek olan gol ortalaması (yenilen gollere bölünen atılan gol sayısı) daha üst sıraya yerleştirilmede etkili olur.
Eğer yine de bir karar vermek imkansızsa, serbest atışlar (bakınız kural 6.3) sonucu nihai karar verilecektir.
6.1.7 MAÇI KAÇIRMA
Eğer bir takım maç başlangıcına geç kalırsa, bu bir mağlubiyettir ve mevcut takım iki puan alır ve maç skoru 5:0 olur.
Maçı kaçıran takım 0:5’lik skorla maçı kaybeder. Ayrıca, ihmal kusuru olarak 2 puan geri alınır.
Eğer bir takım bir müsabakayı tamamen terk etmek zorunda kalırsa, diğer tüm takımlara 2 puan ve sıfır gol verilir; önceki sonuçlar iptal edilir.
6.1.8 EN İYİ HÜCUM VE SAVUNMA TAKIMININ BELİRLENMESİ
a) Hücum Takımı
En iyi hücum takımı, bir takımın attığı tüm gollerin toplamının oynanan oyun sayısına bölünmesiyle belirlenecektir.
Uzatmalar sırasında ya da serbest atış durumunda atılan goller sayılmayacaktır.
b) Savunma Takımı
En iyi savunma takımı, takıma atılan tüm gollerin toplamının oynanan oyun sayısına bölünmesiyle belirlenecektir.
Uzatmalar sırasında ya da serbest atış durumunda atılan goller sayılmayacaktır.
6.1.9 OYUN SAYISI
Organizatör, bir takım yediden fazla maç oynamak zorunda kalmayacak ve 8 saatlik toplam oyun süresi aşılmayacak şekilde, bir gün için bir oyun programı hazırlayacaktır.
Haklılığı kanıtlanan durumlarda değişiklikler mümkündür.
6.1.10 İTİRAZ KOMİTESİ
İtiraz komitesi Ek IV’te söz edilen kişilerden oluşur ve oradaki ilkeler temelinde yapılan itirazlar hakkında nihai kararlar alır.

6.2 Ekstra Süre
6.2.1 GEREKÇELER
Tam süre oynandıktan sonra sonuç beraberlikte biterse, yarı final, final ya da yerleştirme oyunları uzatılmak zorundadır.
6.2.2 İLK VE SON ATIŞ SEÇİMİ
Ekstra sürenin başlamasından önce, kural 4.2’ye göre top ve son seçimi yapılmalıdır.
6.2.3 OYUN SÜRESİ
Ekstra süre beş dakikadır ve iki buçuk dakikalık iki yarıya bölünmüştür.
Yarı devreler arasında 2 dakikalık bir ara vardır.
6.2.4 İCRA
Ekstra süre yeni bir oyun olarak kabul edilir. Her takıma bir mola verilir (kural 2.4.) ve her takım iki oyuncu değişikliği hakkına sahiptir (kural 2.3.2.). Yarı devre araları esnasındaki oyuncu değişiklikleri hesaba katılmaz.

6.3 Serbest Atışlar
6.3.1. GEREKÇELER

EK I

TEKNİK DETAYLAR

EK II

HAKEMİN SÖZLÜ ANONSLARI


Hakem oyunu durduracağı zaman, prensip olarak aşağıdaki sözlü bildirileri (anonsları) kullanarak bunu ilan etmelidir. Sadece çok gerekli durumlarda hakem farklı sözlü bildirimler seçer ve durumu aydınlatmaları için diğer görevlileri belirler veya yorumcular tayin eder.

1. Takım içinde ve Savunma Oyununda Pas verilirken yapılacak Anonslar
a) Top takım içinde pas verilirken (kenar çizgisini geçerek) dışarı çıkarsa: “out, top kaybı”;
b) Top savunma oyunu esnasında dışarı çıkar ve net bir karara ihtiyaç duyulursa: “out”;
c) Top oyun başlamadan önce atılırsa: “erken atış, top kaybı”;
d) Savunma oyunu esnasında bir ölü top (durgun top ) hali olursa: “top kaybı”;
e) Eğer bir oyuncu, bir atış yaparken kenar çizgisinden dışarı adım atarsa veya bir oyuncu, penaltı atışı yapılırken penaltı çizgisinden bir adım atarsa veya kenar sergiye dokunursa: “ayak geçme top kaybı”;
f) Bir oyuncu art arda dördüncü kez veya daha fazla atarsa: “dördüncü atış, .......numara (oyuncu numarası), ...... e karşı penaltı (takım adı)”;
g) Topun bir oyuncudan diğer oyuncuya direkt olarak elden teslim edilmesi durumunda: “elden top teslimi, ..... numara (topu teslim eden oyuncunun numarası, ...... e karşı penaltı (takımın adı)”;
h) Sekiz saniye kuralına ihlali durumunda: “sekiz saniye, ..... numara (topa son dokunan oyuncunun numarası), ...... e karşı penaltı (takımın adı)”;
i) Top atılınca oyun alanı içinde iplerden birine değer veya iplerden birinin üstünden zıplarsa: “ip, ....numara (atıcının numarası) ...... e karşı penaltı (takımın adı)”;
j) Oyunculardan biri iplerden birine dokunursa: “ip, ....numara (oyuncunun numarası), ....... e karşı penaltı (takımın adı)”.

2. Savunma Oyunu Esnasında Anonslar
a) Bir penaltı bloke edilirse: “blok”;
b) Savunma takımının yarısında bir ölü top olur ve bunun netleştirilmesi gerekirse: “top .... (takımın adı)”;
c) Savunma hareketiyle veya kaleden bir rebound olarak top oyun alanı içinde orta çizginin diğer tarafına sıçrarsa: “top geçme”;
d) Kurallara uymayan bir şekilde savunma durumunda: “kurallara aykırı savunma, ....numara (söz konusu oyuncunun numarası), ... (ceza türü: uyarı, penaltı) ....-e karşı (takımın adı)”;
d) Bir oyuncu bir ipe dokunursa “ip, ..... numara (oyuncunun numarası), ...-e karşı penaltı (takımın adı)”.

3. Diğer anonslar
a) Oyunun her iki yarısından önce ve oyunun durması uzun bir süre devam ettiği anlarda hakem oyunun başlama ve devamı konusunda “hazır mısınız” diye sorarak oyuncuları haberdar etmelidir. Hakem, oyunu başlatmadan önce oyuncuların hazır olduğundan emin olmalıdır;
b) Oyuncular için bariz şekilde belirsiz bir durum varsa, buna rağmen oyun durdurulmamışsa “devam”;
c) Bir hakem molası varsa: “mola”;
d) İstenen bir molaya izin verilmişse: “takım...... için takım molası (takımın adı)”;
e) Tıbbı bir gerekçeden dolayı mola verilmişse: “takım.... için tıbbı mola (takımın adı)”;
f) Bir gol atılmışsa: “...takımının golü (golü atan takımın adı), skor ...:... (mevcut skor)”;
g) İstenen oyuncu değişikliğine izin verilmişse: “....takımında oyuncu değişikliği (takımın adı), ....numara dışarı, ....numara içeri (söz konusu oyuncuların numarası)”;
h) Bir takıma karşı üçüncü penaltı atışı verilmişse: “üçüncü penaltı, takım penaltısı”;
i) Sportmence olmayan bir davranış sergilenirse: “....nın sportmence olmayan davranışı..... (oyuncunun numarası ya da takımın adı), .... (cezalandırma şekli: uyarı, penaltı, takım penaltısı veya diğer penaltılar)”;
j) Takım oturağından sportmence olmayan bir hareket görülürse: “oturak penaltısı, .....e karşı takım penaltısı (takımın adı)”.
Salzburg, Kasım 1996
EK III
OYUN KAYDI
EK IV

İTİRAZIN ÇÖZÜMÜ

1. Genel Kural
Esas olarak, IBSA kılavuzu bölüm 9’da belirtildiği şekilde, bir itirazı çözüme ulaştırmanın genel kuralları dikkate alınmalıdır.

2. İtiraz Komitesinin Oluşturulması
İtiraz komitesi üyeleri yarışmalar başlamadan önce atanmalıdır. İtiraz komitesi aşağıdakilerden oluşur:
- organizatör ya da tanıtıcının bir temsilcisi,
- baş hakem,
- IBSA resmi temsilcisi.

3. İtiraz Ücreti
İtiraz ücretinin, IBSA resmi temsilcisi ile anlaşarak organizatör tarafından belirlenmesi gerekir. Yarış başlamadan önce iştirak eden takımların itiraz ücretinden haberdar edilmeleri gerekir.

4. İtiraz Duyuruları
Takım koçu, skorcu ile itirazı duyurmak ve itiraz ücretini yatırmak zorundadır.
Bir oyunun gidişatı ya da sonucu ile ilgili olmayan tüm itirazların yarış başlamadan önce yapılması gerekir. Bir oyunun gidişatı ya da sonucu ile ilgili itirazların skorcu ile takım koçu tarafından oyun kaydını imzalarken yapılması gerekir. İtiraz ücretinin de bu esnada yatırılması gerekir, aksi takdirde itiraz dikkate alınmayacaktır.

5. Skorcunun Görevleri
Skorcu, yapılan bir itirazın kesin zamanını kaydetmek ve itiraz ücretinin alındığını teyit etmek zorundadır. Bundan sonra, bir protesto yapıldığını derhal hakeme bildirmek zorundadır.

6. İtirazda Bulunmak
Bir itirazı duyurduktan sonra, bu, baş hakeme yazılı olarak, haklı gerekçeleriyle birlikte ve takım koçu tarafından imzalanmış olarak 30 dakika içerisinde iletilmelidir.
Eğer yazılı itiraz baş hakeme zamanında iletilmezse, itirazın geri alındığı kabul edilir ve itiraz ücreti irat kaydedilir.

7. İtiraz Komitesinin Toplanması
Baş hakem, bir itiraz yapılması durumunda itiraz komitesi üyelerini derhal haberdar etmelidir. İtiraz yazılı olarak verildikten sonra, baş hakem itiraz komitesini toplayarak itirazı görüşmeye ve çözüme sunmak zorundadır.

8. Karar Alma
İtiraz komitesi, durumu açıklığa kavuşturmak ve bir karara varmak için gereken tüm önlemleri alacaktır. Özellikle, söz konusu oyuna dahil olan insanlar, yani hakem, kenar hakemleri, skorcu, zaman ayarlayıcı ve oyuncular sorgulanabilir, şüphelenilen obje ve video kayıtlarına başvurulabilir.

9. Karar
İtiraz komitesi, yapılan itiraz hakkında çabuk bir karara varmalı ve yarışın ilerleyişini fazla bozmamak için bunu özel olarak ele almalıdır.
İtiraz komitesinde bir karar oy çokluğuyla alınır ve kamuya fikir birliğiyle duyurulur. Karar sözlü olarak derhal duyurulabilir. Gerekçelerin kısa bir beyanını içeren yazılı bir suret itirazı yapan takıma, organizatöre ve IBSA’ya iletilmelidir.



Yorum Yaz